L' ua, talvolta scrivesto ùa (o uva) ła xe el fruto de ła Vitis vinifera, ciamada comunemente vigna, vegna o vida, e de altre spece o ibridasion del zènaro Vitis.

Ua
[[File:Vineyard in Montone.jpg|frameless|center|260x300px]]Un graspo de ua nera
Clasifegasion sientìfega
RegnoPlantae
ClaseMagnoliopsida
FamejaVitaceae


DescrisionCànbia

Ła se prexenta soto forma de graspi (diti anca simi), che i tien ognuno un çerto numaro de grani, che i pol èsar de cołor zało-verde par ła ua bianca, o de cołor vioła par ła ua nera. El gran a so volta l'è fato da ła scorsa, ła polpa e łe miołe, o sia i sémi.

La ua ła se dopara soratuto par far el vin, ma anca par magnarla fresca (ua da toła) o secà ("uva passa" o ùeta, doparà par far i dolsi); infine se pol far el succo d’uva (che no xe alcołico), e dai semi se pol far l’ojo de vinaccioli.

SpeceCànbia

 
Un fiłar de vegne

Łe specie de vegne piesè inportanti par ła produsion de ua łe xe do:

  1. la Vitis vinifera, originaria de l'Europa, da ła qual deriva tuti i vitigni europei da cui se produxe el vin e ła ua da toła;
  2. la Vitis labrusca, originaria de ła Mèrica del Nord, destinà prinçipalmente par far ła ua da toła e marginalmente anca par ła produsion del vin.

ProdusionCànbia

I 10 majori produtori de ùa inte el 2018[1]
Stato Produsion (tonełae)
  Cina 13.397.012
  Itàlia 8.513.643
  Stati Unii 6.890.970
  Spagna 6.673.481
  Fransa 6.198.323
  Turchia 3.933.000
  India 2.920.000
  Arzentina 2.573.311
  Ciłe 2.500.000
  Iran 2.032.031
Mondo 79.125.983

NotasionCànbia

  1. (EN) Food and Agriculture Organization of The United Nations, FAOSTATfao.org. entrada il 7 agosto 2020.

Altri projetiCànbia

Linganbi forestiCànbia

  • UaTreccani.it – Enciclopedie on line, Istituto de ła Ençiclopedia Italiana.  


Controło de autoritàLCCN (ENsh85056460 · GND (DE4117614-5 · NDL (ENJA00560926
Traesto fora da Wikipèdia - L'ençiclopedia łìbara e cołaboradiva in łéngua Vèneta "https://vec.wikipedia.org/w/index.php?title=Ua&oldid=975717"